Τελευταία νέα από το Νότο

b184322

 

 

«Τελευταία νέα από το Νότο» Λ.Σεπούλβεδα Εκδόσεις Opera 2012 σελ.173

Ο Λουίς Σεπούλβεδα γεννήθηκε το 1949 στο Οβάγιε , στο βορρά της Χιλής. Εναντιώθηκε στο στρατοκρατικό καθεστώς της χώρας του , κατηγορήθηκε για προδοσία και καταδικάστηκε σε φυλάκιση 28 ετών. Η Διεθνής Αμνηστία κατάφερε να τον αποφυλακίσει, αλλά η εξορία ήταν αναπόφευκτη. Ο συγγραφέας ξαναπήγε στην πατρίδα του το 1989 , όταν έπεσε η δικτατορία του Πινοσέτ .Ο Λουίς Σεπούλβεδα δεν έχει πατρίδα. Γαλουχημένος με τις απόψεις του παππού του , ο οποίος είχε ιδρύσει την Αναρχική Ιβηρική Ομοσπονδία και συμμετείχε στην οργάνωση των πρώτων αναρχικών συλλόγων της Λατινικής Αμερικής, ο Σεπούλβεδα νιώθει πως η υφήλιος , δεν έχει σύνορα. Ζει μόνιμα στην Ευρώπη, αλλά η μονιμότητα αυτή περιλαμβάνει πολλές μακροχρόνιες μετακινήσεις. Μαζί με τον αργεντινό φωτογράφο Ντανιέλ Μορτζίνσκι , τον γνωστό «φωτογράφο των συγγραφέων», ταξίδεψε στην Παταγονία ως τη Γη του Πυρός το 1996 και συμπλήρωσαν το οδοιπορικό τους το 2008.

Τραβήξανε για το Νότο του Κόσμου. Ξεκινήσανε από το  Σαν Κάρλος ντε Μπαριλότσε , από τον 42ο Παράλληλο (πάντα σε αργεντίνικο έδαφος) , κατεβήκανε έως το Ακρωτήριο Χορν και επιστρέψανε από τη χιλιανή Παταγονία ως τη Μεγαλόνησο Τσιλόε.

Τρεισήμιση χιλιάδες χιλιόμετρα περίπου.

Ο ένας ταξίδεψε στο Νότο του Κόσμου , ο άλλος , στο Νότο της Ψυχής…..

 

(Η θάλασσα του Νότου, ο σημερινός Ειρηνικός Ωκεανός. Παταγόνες :  οι κάτοικοι του νότιου άκρου της Λ.Αμερικής. Παταγών, σημαίνει Μεγαλοπόδαρος, από το μέγεθος των δερμάτων που κάλυπταν τα πόδια των ιθαγενών , που συνάντησε το 1519, ο Μαγγελάνος) .

 

Η απόμακρη Γη του Πυρός . Η Λησμονημένη Γη !! Οι φωτιές των Ινδιάνων , που είδε ο Μαγγελάνος από την καραβέλα του κι ονόμασε το μέρος «Γη του Πυρός», έχουν πια πάψει να ανάβουν…

Στην Παταγονία , ο Πόλεμος της Ερήμου (1879-1883) σήμανε το τέλος των Ινδιάνων νομάδων και τη σταδιακή εγκατάσταση τεράστιων κτηνοτροφικών μονάδων.

Η αχανή Παταγονία η οποία είναι μια ωκεάνια κοίτη ,  αναδύθηκε μετά από εφτά συνεχείς ανυψώσεις!!!

Το βιβλίο αυτό γεννήθηκε ως χρονικό του ταξιδιού δύο  φίλων, αλλά ο χρόνος , η βίαιη οικονομική κρίση και η απληστία των θριαμβευτών του, μετέτρεψαν σε ένα βιβλίο μεταθανάτιων ειδήσεων, στο μυθιστόρημα για μια εξαφανισμένη περιοχή. Από όσα είδανε, τίποτε δεν υπάρχει πια. Αυτοί οι δύο ήταν οι άτυχοι, που παρουσιάσανε το τέλος μια εποχής στο νότο του κόσμου. Αυτά είναι τα τελευταία νέα από το νότο….

Οι δύο φίλοι φθάνουν στη Γη της λησμονιάς , την Παταγονία .Από καπηλειό σε νεκροταφείο, από υποστατικό σε αγρόκτημα κι από ερημιά σε κατσάβραχα , από το σκονισμένο Ρενώ τους στις  ράγες του παμπάλαιου Εξπρές της Παταγονίας, την Τροτσίτα, το θρυλικό ”Patagonia Express” κι από εκεί σε ένα αβέβαιο αεροπλανάκι , οι δυο άντρες ξαναγυρίζουν τον τόπο, που εγκατέλειψαν στα νιάτα τους κυνηγημένοι από αμείλικτες δικτατορίες, ξαναμετρούν εαυτούς και αλλήλους , συνομιλούν , θυμούνται , γράφουν και αποθανατίζουν έναν κόσμο που αγωνίζεται να επιβιώσει.

Ο κόσμος του νότου υπήρξε ο προορισμός πολλών καθαρμάτων και άλλων με παραισθητικά οράματα γρήγορου πλουτισμού , που ψάχνουν για χρυσό στις ακτές του Στενού του Μαγγελάνου , παραπλέοντας τη Γη του Πυρός από την πλευρά του Ατλαντικού προς τον Ειρηνικό Ωκεανό. Χρυσοθήρες που ψάχνουν επίσης για χρυσάφι στα εκατοντάδες ποτάμια που πηγάζουν από τις λίμνες των Άνδεων.

Η Παταγονία και η Γη του Πυρός , ανέκαθεν θεωρούνταν περιοχές κατάλληλες να λεηλατηθούν ασυστόλως , εν ονόματι της κτηνοτροφίας και της προόδου αφανίστηκαν εθνότητες , δάση , φυλές, κι όταν δεν είχε μείνει ούτε ένας Ινδιάνος ζωντανός , έψαξαν να βρουν τα λείψανά τους, τις μούμιες τους, για να τα στείλουν στα μουσεία του κόσμου….

Η Παταγονία που έχει την κατάρα να είναι μία από τις παρθένες εκτάσεις του πλανήτη

Η Παταγονία  η πατρίδα του ψύχους , του χιονιού , της ατέλειωτης νύχτας, με τα χιλιάδες εκτάρια που ανήκουν στον Κάρλο και Λουτσιάνο Μπένετον, τον Τεν Τέρνερ , τον εκατομμυριούχο ιδρυτή του CNN, τον Σιλβέστερ Σταλόνε…..

Οι ανατολικές ακτές της Γης του Πυρός θρυμματίζονται σε πολυάριθμα νησιά. Ανάμεσά τους περνούν αλλόκοτα, φιδογυριστά κανάλια που οδηγούν πέρα μακριά, στο τέλος του κόσμου. Οι πολυταξιδεμένοι ναυτικοί είναι βέβαιοι πως εκεί ένα μίλι μακρύτερα από το Ακρωτήριο Χορν, την τραγική αυτή φυσική προεξοχή που επιβλέπει την αέναη μονομαχία των δύο μεγαλύτερων ωκεανών του κόσμου, βρίσκεται ο Διάβολος ποντισμένος στο βυθό, αλυσοδεμένος με δύο τόνους καδένες…. Τις φριχτές νύχτες της καταιγίδας , όταν τα νερά και τα πηχτά σκοτάδια μοιάζουν να ανεβοκατεβαίνουν από τον ουρανό στην άβυσσο, ο διάβολος σέρνει  τις αλυσίδες του και τις κάνει να τρίζουν απαίσια στο βυθό της θάλασσας……

Ξεκίνησαν οι δυο φίλοι το ταξίδι τους στο νότο , κάτω από τον 42ο Παράλληλο, για περιοχές από όπου ο Θεός δεν είχε περάσει ποτέ και όπου ο νόμος δεν ήταν παρά εφεύρημα επιτηδείων για να δικαιολογηθεί  η εξαφάνιση των Ινδιάνων…

Η προσοχή τους ήταν στραμμένη σε μια περιοχή απόκοσμη , σε ένα τρομερό και αηδιαστικό κομμάτι της σύγχρονης Ιστορίας , σε αυτό που ο Κόνραντ αποκάλεσε «καρδιά του σκότους»…

Στην Παταγονία και τη Γη του Πυρό ς, η καλή σιωπή  είναι μέρος της κουβέντας….

Διασχίσανε ο Λουίς Σεπούλβεδα και ο Ντανιέλ Μαρτζίνσκι τους δρόμους του Πούντο Αρένας. Η πάμπα ,πιο πέρα, κιτρινοπράσινη και πλατιά , οι αμμόλοφοι διακοσμούσαν με γκρίζο σφενδόνι την απεραντοσύνη της πάμπας και τη θάλασσα στόλιζε η άσπρη δαντέλα από τους αφρούς των κυμάτων , που σαν λευκά τριαντάφυλλα σκορπούσαν πάνω στην πλατιά χαλικόστρωτη παραλία.

Κοιτάζουνε οι δυο φίλοι τα χιλιάδες άστρα που φωτίζουνε την παταγονικό ουρανό , αναπνέουν τον καθαρό αέρα της στέπας , μυρίζουν λουλούδια με  άγριο άρωμα,  την κοπριά από ζώα όλο υγεία  , χόρτα και  γιούγιο (βότανα της ζούγκλας) που ευφραίνουν τη ψυχή ,γεύονται φρούτα με τις πανάρχαιες και ιερές γεύσεις και πίνουνε μάτε και τσίπουρο.

Ένα ολόγιομο φεγγάρι ανέβαινε ανάμεσα σε σύννεφα από μπαμπάκι που ανακατεύονταν με τα αιώνια χιόνια των ψηλών κορυφών και πιο ψηλά ο Σταυρός του Νότου πλησίαζε προς το  Νεφέλωμα του Μαγγελάνου , δίδυμα γιγαντιαία μαστάρια που πλημμύριζαν με γαλακτερό φως το στερέωμα…

Οι αποικίες των ατάραχων πιγκουίνων, οι  γλάροι και κορμοράνοι , κοπάδια από φώκιες, φάλαινες και βίδες πλημμυρίζουν τα βράχια και τις αμμουδιές του Ακρωτηρίου Χορν, ερωδιοί και αγριόπαπιες, κοκκινωπά φλαμίνγκο, φτάνουν κατά χιλιάδες στις μεταναστευτικές πτήσεις τους, από το βορρά για να γεννήσουν στη Γη του Πυρός.

Το χορτάρι κοϊρόν , το μοναδικό φυτό που αντέχει να ζει κάτω από το χιόνι , είναι ο παράδεισος για τα γουανάκο , τους κύκνους , τις πάπιες και τις αγριόχηνες.

Οι δύο φίλοι αντίκρισαν στην παταγονική στέπα και στην άγονη πάμπα, πρόβατα , άλογα, γελάδια , λαγούς,   τερουτέρου (είδος πτηνών  ), κόνδορες και τσιμάνγκο ,πυκνά δάση από λένγκα, κοϊγούε, κανέλα, βελανιδιές, τεκ, αριές, λεύκες, και εκπληκτικές αραουκάριες, γλυκαγκάθια,     πουλπερίες (μπακάλικα) , φτωχούς μαρτούτσε , Τσιλότε ,  Όνα και  γκρίνγκο.

Όλα μαζεμένα σε τούτη την εσχατιά του κόσμου!!!!

 

Όταν φτάσανε οι δυο φίλοι στην στέρφα Παταγονική στέπα  δεν ξέρανε ότι αυτή τη χρονιά είχε ανθίσει η κίλα (αυτό συμβαίνει τρείς φορές τον αιώνα).Η κίλα είναι μια ποικιλία μπαμπού των Άνδεων και φυτρώνει στις βαθιές χαράδρες της κορδιγιέρας. Οι ινδιάνοι της Παταγονίας ξέρουν ότι κάθε φορά που άνθιζε η κίλα  ακολουθούσαν εποχές ερήμωσης και οδύνης. Τα προφητικά κόκκινα άνθη της κίλα έβαψαν κόκκινη την Παταγονία των Άνδεων και δε χρειαζόταν να περιμένεις πολύ για να δεις από πού θα ερχόταν το κακό…..

Τέλος .

Τέλος στη Παταγονία και τη Γη του Πυρός….

 

(5Η Μαρτίου 2003,στο γαλλικό περιοδικό «Le Noubel Observateur» δημοσιεύτηκε  μια ανησυχητική είδηση, που αμέσως ζεμάτισε όλες τις ψυχές : η αργεντινή κυβέρνηση μελετούσε την περίπτωση παραχώρησης της Παταγονίας στις Η.Π.Α. , με αντάλλαγμα το μηδενισμό του τεράστιου χρέους της, προς το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο!!!

Η είδηση έτρεξε από πουλπερία σε πουλπερία κι από σπίτι σε σπίτι , και προκάλεσε τόση αγανάκτηση σε αγρότες , κτηνοτρόφους και οικολόγους , ώστε η παραχώρηση δεν υλοποιήθηκε τελικά .Έτσι λοιπόν, ο Ράμπο , ο ανίκητος πολεμιστής και εξολοθρευτής χιλιάδων Βιετναμέζων , Ιρακινών, Αφγανών , ο ικανός να καταρρίπτει ρωσικά ελικόπτερα πολεμώντας στο πλευρό των ταλιμπάν , νικήθηκε από κάποιες αιωνόβιες γριούλες και γεροντάκια , που μοναδικό τους όπλο ήταν η αγάπη για αυτή τη Γη της Παταγονία. Αυτό πράγματι είναι ένα ευτυχές τέλος για την ιστορία…

Όταν ο Σαμαράς , ο Βενιζέλος και ο Κουβέλης ,πουλήσουν στην τρόικα , για να μηδενίσουν το Χρέος της Ελλάδας ,την  λησμονημένη  ,την πανέμορφη  και παρθένα Ήπειρο , που έθρεψε τα πιο ουτοπικά  όνειρα και αγκάλιασε τις πιο ρομαντικές ψυχές , που καλλιέργησε το πνεύμα των γραμμάτων και διαφύλαξε τον οίστρο της ζωής ,δεν νομίζω  ότι η δική μας ιστορία θα έχει ευτυχές τέλος…).

 

Ο Λούις Σεπούλβεδα πετυχαίνει να δημιουργήσει , μέσα σε λίγες γραμμές , έναν ολόκληρο κόσμο. Κι αυτός ο κόσμος μας καλεί να ανακαλύψουμε όσα βρίσκονται συνήθως κρυμμένα,  μας επιτρέπει να δούμε την αθέατη πλευρά της ανθρωπότητας….

Ο Λουίς Σεπούλβεδα γίνεται ο νέος Μέλβιλ ή ο Τζακ Λόντον ….

Πρόκειται για Αριστούργημα.

 

 

                                                               Γράφει : Ο Κώστας Τραχανάς

 

Πηγές :«Ακρωτήριο Χορν» και «Γη του Πυρός» του Φ.Κολοάνε , «Ο κόσμος του τέλους του κόσμου» του Λ.Σεπούλβεδα, όλα τα βιβλία Εκδόσεις Opera.

 

 

 

 

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s